Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Yusuf Şevki Hakyemez, başkanlık sistemi tartışmalarında hükümet sistemi önerilerinin rejim değişikli gibi lanse ettirilmeye çalışıldığını söyledi.

Hakyemez, İlim Yayma Cemiyeti Gümüşhane Şube Başkanlığı tarafından Atatürk Kültür Merkezi’nde düzenlenen “Türkiye’de yeni hükümet sistemi arayışları ve başkanlık sistemi” konulu konferansa konuşmacı olarak katıldı. Türkiye’de uzun süredir gündemi meşgul eden hükümet sistemi arayışı ve başkanlık sistemi konusunda bilgiler aktaran Hakyemez, parlamenter sistem, yarı başkanlık ve başkanlık sistemleri konusunda ki bilgilerini katılımcılarla paylaştı.

“TÜRKİYE’DE BAZI ŞEYLER DOĞRU BİÇİMDE VE DOĞRU ZEMİNDE TARTIŞILMIYOR”

Bazı şeylerin Türkiye’de doğru biçimde ve doğru zeminde tartışılamadığına vurgu yapan Hakyemez, bunlardan birisinin de hükümet sistemi olduğunu söyledi. Hakyemez, “Hükümet sistemi konusu öyle bir mecraya çekilmektedir ki sanki bu mevzu bir rejim mevzuu gibi sunulmaktadır. Böyle sunulduğu zaman da rejimden dolayı hassasiyeti olanlar bir refleksle olaya bakmakta ve dolayısıyla önyargı oluşmakta ve bunu kırmak ta çok ciddi şekilde zor olmaktadır” dedi.

Türkiye’de yasama, yürütme ve yargı organlarının birbiriyle ilişkilerine değinen Hakyemez, İngiltere, Fransa ve ABD’de uygulanan sistemlerinden bahsetti.

“BAŞKANLIK SİSTEMLERİ ÜLKEYE GÖRE UYARLANABİLİR”

Başkanlık sistemlerinin hiçbirisinin mutlak ve değişmez sistemler olmadığını, ülkelerin kendilerine göre uyarladığının altını çizen Hakyemez, parlamenter sistemin ilk olarak İngiltere’den çıktığını fakat Almanya’nın da bunu birebir değil, kendisine uyarlayarak kullandığını söyledi. Türkiye’de “Batı’dan olursa demokratik olur” anlayışıyla bir arayış olduğunu kaydeden Hakyemez, Türk tipi bir hükümet sisteminin sorgulanması gerektiğine vurgu yaparak sistemin yönetebilir olmasının öneminden bahsetti. Hakyemez, anayasanın devleti insan haklarıyla sınırlayan bir metin olduğunu ve Türkiye’de anayasanın mutlaka değiştirilmesi gerektiğini eski anayasa ve süreçlerinden örnekler vererek aktardı.

“367 KARARI UCUBE BİR KARARDI”

Türkiye’de mevcut sistemde güçlü yetkilere sahip ve sorumluluğu olmayan bir cumhurbaşkanlığı mekanizmasının olduğunu dile getiren Hakyemez, mevcut sisteme yönelik en sert eleştirisini de 367 kararına yönelik yaptı. Bu kararı “ucube” olarak nitelendiren Hakyemez, Cumhurbaşkanı’nın halk tarafından seçilmeye başlamasıyla birlikte bir dönüşümün başladığına dikkati çekti. Hakyemez, Türkiye’de sistemin sorunlu olduğunu ve yeni anayasa ile bunun mutlaka düşünülmesi gerektiğini söyledi.

“BAŞKANLIK SİSTEMİ DAHA BAŞARILI OLUR”

Türkiye’de yarı başkanlık sisteminin değil de ABD’deki başkanlık sistemi gibi olmayan başkanlık sisteminin daha başarılı olacağını belirten Hakyemez, Türkiye’nin ihtiyacının yeni anayasa olduğunu yineledi. Hakyemez, başkanlık sistemi tartışmalarında hükümet sistemi önerilerinin bazı kesimler tarafından rejim değişikli gibi lanse ettirilmeye çalışıldığını da sözlerine ekledi.